Indeling patiëntengroepen voeding & beweging
Indeling patientengroepen voor betere integratie van voeding en beweging in de zorg
In de Pitstop Voeding & Beweging wordt een geïntegreerde voeding- en beweegbehandeling geïmplementeerd op verschillende afdelingen van Amsterdam UMC. Om de screening, diagnostiek, behandeling en evaluatie van de patiënten beter op elkaar af te stemmen hebben de fysiotherapeuten Dennis Gommers en Iris Bosman en diëtisten Khadisja Ben Allouch, Sophie Rademaker en Hinke Kruizenga onderstaande indeling van patiënten ontwikkeld. De volgende groepen zijn gedefinieerd. Ze testen de indeling momenteel in de zorgpraktijk.
- Revalidatie
- Reactivatie (pre-existent fit)
- Reactivatie
- Prehabilitatie
- Rehabilitatie
- Palliatief / TLC (tender love and care)
- Terminaal


| Revalidatie | Reactivatie (pre existent fit) | Reactivatie | |
|---|---|---|---|
| Korte omschrijving | Revalideren na ernstig ziekzijn of letsel | Opname in ziekenhuis vanwege ziekte of fractuur, geen operatie. Voor opname fit, beperkt door één probleem (bijvoorbeeld een fractuur) | Opname in ziekenhuis vanwege ziekte, geen operatie. Verminderde mobiliteit. |
| Doel (functie, kracht, conditie, voedingstoestand) | Verbeteren | Handhaven en verbeteren | Handhaven en verbeteren |
| Leeftijd | Variabel | Vaak jonger | Vaak ouder |
| Functionele status | In vergelijking met pre-existente uitgangssituatie aanzienlijke achteruitgang. Laag fysiek functioneren. | Pre-existent fitte mensen | Laag fysiek functioneren |
| Gezondheidstoestand | Risico op ondervoeding, sarcopenie en frailty | Risico op ondervoeding | Risico op ondervoeding, sarcopenie en frailty |
| Klinimetrie | Kracht: Handknijpkracht | Kracht: Handknijpkracht | Kracht: Handknijpkracht |
| Lichaamssamenstelling: BIA | Lichaamssamenstelling: BIA | Lichaamssamenstelling: BIA | |
| Mobiliteit: Functional Ambulation Classification (FAC) of de Morton Mobility Index (DEMMI) | Mobiliteit: AMEXO | Mobiliteit: Functional Ambulation Classification (FAC) of de Morton Mobility Index (DEMMI) | |
| Pijn: NRS op indicatie | Pijn: NRS op indicatie | Pijn: NRS op indicatie | |
| Range of motion (ROM): alleen op indicatie | Range of motion (ROM): alleen op indicatie | Range of motion (ROM): alleen op indicatie | |
| Mate van intensiteit: BORG | Mate van intensiteit: BORG | Mate van intensiteit: BORG | |
| BMI | BMI | BMI | |
| Gewichtsbeloop | Gewichtsbeloop | Gewichtsbeloop | |
| Inflammatie (CRP) | Inflammatie (CRP) | Inflammatie (CRP) | |
| Voedingsinname | Voedingsinname | Voedingsinname | |
| Mogelijke verliezen (braken, diarree, absorptie) | Mogelijke verliezen (braken, diarree, absorptie) | Mogelijke verliezen (braken, diarree, absorptie) | |
| Voeding- en beweegbehandeling | Op geleide van diagnostiek en revalidatiedoelen. Nadruk op eiwitinname. Diëtist betrekken bij onbedoeld gewichtsverlies, lage voedingsinname of verliezen. | Op geleide van de diagnostiek. Nadruk op eiwitinname. Diëtist betrekken bij onbedoeld gewichtsverlies, lage voedingsinname of verliezen. | Op geleide van de diagnostiek en beleid. Nadruk op eiwitinname. Diëtist betrekken bij onbedoeld gewichtsverlies, lage voedingsinname of verliezen. |
| Vorm behandeling en tools | Indicatie individuele behandeling, aangevuld met, waar passend, brochure, e-health (eiFIT app, stappenteller), beweegprogramma en voedingsadviezen. | Coachende rol voor fysiotherapeut en diëtist. Stimuleren tot bewegen, vertrouwen geven, optimale voedingsinname (nadruk op eiwitinname). Waar passend, brochure, e-health (eiFIT app, stappenteller), beweegprogramma en voedingsadviezen. | Stimuleren tot bewegen, ongeveer 3 x per week fysiotherapie, vertrouwen geven, optimale voedingsinname (nadruk op eiwitinname). Indicatie individuele behandeling, aangevuld met, waar passend, brochure, e-health (eiFIT app, stappenteller), beweegprogramma en voedingsadviezen. |
| Ontslagbestemming | Geriatrische revalidatiezorg of medisch specialistische revalidatie: verwachting is dat patiënt bij ontslag niet naar huis kan door matig fysiek functioneren | Naar huis | Streven is naar huis. Anders eerstelijnsverblijf of geriatrische revalidatiezorg |
| Prehabilitatie | Rehabilitatie | |
|---|---|---|
| Korte omschrijving | Toewerken naar operatie of intensieve behandeling (bijvoorbeeld hormoontherapie, chemotherapie, radiotherapie) | Ongecompliceerd herstel na operatie of intensieve behandeling (conform verwachting hiervan) |
| Doel (functie, kracht, conditie, voedingstoestand) | Zo optimaal mogelijk starten aan de operatie | Herstel tot niveau van voor operatie |
| Leeftijd | Variabel | Variabel |
| Klinimetrie | Kracht: Handknijpkracht, MIP op indicatie | Kracht: Handknijpkracht |
| Mobiliteit: AMEXO | Mobiliteit: AMEXO, FAC | |
| Pijn: NRS op indicatie | Pijn; NRS op indicatie | |
| ROM: alleen op indicatie | ROM: alleen op indicatie | |
| Mate van intensiteit: BORG | Mate van intensiteit: BORG | |
| Bij risico op voedingsproblematiek: BMI, gewichtsbeloop, vetvrije massa index (lichaamssamenstelling), CRP (inflammatie), voedingsinname, mogelijke verliezen (braken, diarree, absorptie) | Bij risico op voedingsproblematiek: BMI, gewichtsbeloop, vetvrije massa index (lichaamssamenstelling), CRP (inflammatie), voedingsinname, mogelijke verliezen (braken, diarree, absorptie) | |
| Voeding- en beweegbehandeling | Optimalisering spierkracht en conditie, optimale voedingsinname, met nadruk op eiwitinname. Diëtist betrekken bij onbedoeld gewichtsverlies, lage inname of verliezen | Behandeling door dietist en fysiotherapeut conform protocol / zorgpad. Intensiteit van behandeling op basis van uitkomst klinimetrie |
| Vorm behandeling en tools | Informatief. Groepseducatie, brochure, e-health (eiFIT app, en stappenteller), beweegprogramma + voedingsadviezen. Op indicatie individuele behandeling | Groepseducatie, brochure, e-health (eiFIT app, en stappenteller), beweegprogramma en voedingsadviezen. Op indicatie individuele behandeling. |
| Ontslagbestemming | Niet van toepassing | Streven naar huis |
| Palliatief / TLC (tender love and care) | Terminaal | |
|---|---|---|
| Korte omschrijving | Kwetsbare patiënt met weinig/geen uitzicht tot genezing | Laatste levensfase, enkel behandeling gericht op comfort of verzoek patiënt. |
| Doel (functie, kracht, conditie, voedingstoestand) | Waar mogelijk voorkomen van verdere achteruitgang | Ondersteunen en informeren met een zo goed mogelijke kwaliteit van leven als doel. |
| Leeftijd | Vaak ouder | Variabel |
| Functionele status | Chronische aandoening en pre-existent beperkt mobiel, weinig winst te behalen vanuit prognose ziekte, vaak cognitief belast, gaat richting laatste levensfase, frequente opnames afgelopen maanden (groot zorgverbruik), hoge frailty score. | Palliatief beleid vanuit arts |
| Klinimetrie | Kracht: Handknijpkracht | In principe geen klinimetrie, alleen op indicatie. |
| Mobiliteit: FAC, DEMMI | ||
| Balans/coördinatie: DEMMI of BBS op indicatie | ||
| Pijn: NRS op indicatie | ||
| ROM: alleen op indicatie | ||
| Mate van intensiteit: BORG | ||
| Voeding: afhankelijk van het behandeldoel. In ieder geval voedingsinname en aan voeding gerelateerde klachten | ||
| Voeding- en beweegbehandeling | Dietist geeft informatie over (on)mogelijkheden. Aandacht van diëtist en verpleegkundige voor mogelijke rol van fysiotherapie en ergotherapie. | Dietist geeft informatie over (on)mogelijkheden op indicatie van arts / verpleegkundige |
| Vorm behandeling en tools | Therapie aanbieden, maar je trekt er niet te hard aan. Optimale voeding voor zover mogelijk. Eventueel drinkvoeding, in principe geen sondevoeding of TPV. | Alleen op verzoek van patiënt in consult (of specifiek verzoek van verpleging/arts), voedingsinname naar wens. |
| Soort behandeling | Eenmalig individueel consult zonder vastomlijnd behandelplan | Individuele behandeling |
| Ontslagbestemming | Naar huis / eerstelijnsverblijf / verpleeghuis | Naar huis / verpleeghuis / hospice |